نقد و یادداشت فیلم

از زمستان سال هشتاد و جلد مجله فیلم که ترانه گمنام آن روزها را بر جلد داشت و بهار سال هشتاد و یک که صورت آغشته به بلوغ بازیگر سیمرغ گرفته سینمای ایران بر جلد شماره اول مجله چلچراغ بود، عمری به اندازه جوانی من و ما گذشته‌است. ترانه علیدوستی حالا در کتاب سینمای ایران یک فصل پر و پیمان بازیگری و…

آدم‌های تک‌افتاده و تنها، شخصیت‌های جذابی برای به تصویر کشیدن روی پرده نقره‌ای سینما به حساب می‌آیند که نمونه‌های زیادی نیز در سینمای ایران دارند. از ساخته‌های مسعود کیمیایی، امیر نادری و فریدون گله تا فیلمسازان متاخری همچون: حمید نعمت‌الله و نیز جوان‌ترهایی مثل امیرحسین ثقفی که تقریبا همگی آن‌ها از…

سینمای ایران در سال‌های اخیر با رکوردشکنی‌های ریالی متوالی روبرو شده که همگی آنها هم در ژانر کمدی بوده‌اند. دلیل آن هم، استقبال همیشگی تماشاگران از آثار کمدی است که البته گران شدن بلیط سینما نیز تاثیر زیادی روی میزان فروش آثار ذکر شده داشته است. آخرین رکوردشکن ریالی سینمای ایران، (هفتاد سی) به…

روایت ناتمام سیما سومین فیلم بلند سینمایی علیرضا صمدی است که در بستر یک داستان خانوادگی دست به آسیب شناسی اجتماعی شهرت می‌زند. فیلمی اجتماعی با محوریت مسائلی مثل جنبش می‌تو، پشت‌پرده سمینارهای موفقیت و … ساخته شده است. از این حیث قصه فیلم را می‌توان مماس با دغدغه‌های روز جامعه به ویژه در ارتباط با…

اخلاق از آن دسته حوزه‌هایی است که به واسطه گستردگی و لایه لایه بودنش، قالب فوق العاده‌ای برای سینما به نظر می‌رسدکه همین امر زمینه‌ساز تولید آثار گوناگونی شده است. در حقیقت، سینماگران هر یک از زاویه نگاه خود به این حیطه وسیع پرداخته و تماشاگران را با خود همراه می‌کنند. سینمای ایران نیز  به شکلی…

سینمای ایران برای راه یافتن به بازارهای جهانی و حتی منطقه‌ای، مسیرهای مختلفی را پیموده که یکی از آن‌ها تولیداتی گرانقیمت با سروشکل بین المللی است. یکی از آن‌ها که در اواخر دهه 80 نامش بر سر زبان‌ها افتاده و حواشی زیادی هم پیرامونش به وجود آمد،  لاله به کارگردانی اسدالله (اسی) نیک‌نژاد است. پروژه…

تنها ژانر سینمایی که بیش از بقیه از کلیشه‌ها سود جسته و قصه‌های خود را بر این اساس شکل داده، کمدی است. ژانر محبوب این روزهای سینمای ایران که در سال‌های اخیر پرده‌های سینما را تسخیر کرده و عملا الباقی ژانرها را به حاشیه رانده است. این ضریب نفوذ تا جایی پیش رفته که در چهل و سومین دوره جشنواره فیلم فجر…

سال‌ها پیش و هنگامی که خبرنگاری از فیلمسازی سرشناس درباره پیام فیلمش پرسیده بود، او به شوخی گفته بود برای ارسال پیام به تلگرافخانه می‌روم نه سینما! در مقابل، دسته دیگری از فیلمسازان به پیام محور بودن فیلم خود معتقد بوده و برای انجام آن به شکلی زیرپوستی عمل می‌‌کنند. بهترین انیمیشن های ایرانی…

در جزیره موتونوی، موآنا که دریانورد ماهری شده، با کشف یک مصنوع باستانی و با راهنمایی اجدادش، سفری اسرارآمیز را آغاز کرده تا به دنبال شکستن نفرین خدای قدرتمند نالو باشد و جزیره افسانه‌ای موتوفتوی پنهان شده را نجات دهد و زندگی را در آن جاری کند. موآنا 2 صرفا دنباله جذاب یک پویانمایی محبوب کمپانی والت…

عشق به سینما، زیربنای فیلم‌های زیادی در سرتاسر جهان با کیفیت‌های مختلف قرار گرفته که همگی آن‌ها در همین مورد اشتراک دارند. از شاخص‌ترین نمونه‌های ساخته شده غیروطنی در این باب می‌توان به سینما پارادیزو ساخته جوزپه تورناتوره که طی سه دهه به یک فیلم کالت اساسی برای عشاق هنر هفتم تبدیل شده اشاره کرد. در…

این واپسین زنجیرکشی کلمات در سال صفر سه است. سالی که می‌رود اما به یادمان می‌آورد که تقویم کهنه، باز تقویم است و روزهای رفته با اینکه رفته‌اند اما تمام نمی‌شوند تا ما آنطور که دلمان می‌خواهد به وقت سال نو کوک نباشیم. * سال کهنه بسیار شبیه «پیرپسر» بود. پدر باستانی امسال هم منافع جمعی و دلخوشی…

آپاراتچی داستان یک نقاش ساختمان جوان به نام جلیل (با بازی تورج الوند) است که با وجود سواد و تحصیلات پایین، شیفته سینما شده است و بعد از تجربه ساخت چند فیلم سوپرهشتی، به دنبال تولید فیلمی سینمایی است که او را به رویای دیرینه‌اش، یعنی سیمرغ بلورین برساند. قربانعلی طاهرفر (کارگردان) که سابقه ساخت تله…

دیدن بازتاب خود، گواهی فوری از وجود شما در زمان حال است. اثباتی از فضایی که در جهان اشغال کرده‌اید و شاید حتی نشانه‌هایی از اینکه جهان چگونه شما را می‌بیند. و از دل این معجزه خودآگاهی، شاید بتوانید همدلی خود را به دیگرانی که اطرافتان هستند و آن‌ها نیز با پیچیدگی‌های همیشگیِ زنده‌بودن دست‌وپنجه نرم…

فیلم کاناپه ساخته کیانوش عیاری بعد از 8 سال توقیف، به تازگی و بدون مجوز سازنده در یوتیوب و بعدتر کانال‌های تلگرامی انتشار یافته است اتفاقی که در وهله اول از نظر اقتصادی سازندگان آن را متضرر کرده و در ابعاد دیگری باعث دلسردی آن‌ها از نتیجه چندین و چند سال رایزنی و جدل برای رهایی از توقیف بوده است.…

آن روزی که نیکول کیدمن در سکانس افتتاحیه آن فیلم حیرت‌انگیز لباس از روی دوش انداخت انگار هنوز همه چیز اینقدر مزخرف نشده‌بود. کوبریک مرده و چشمانش کاملا بسته است و چه خوب که یادگارهایش هنوز می‌توانند هر عاشق سینمایی را سر کیف نگه‌دارند. برترین فیلم ها و سریال‌های نیکول کیدمن اصلا گاهی دلم خنک…

هنر هفتم برای جذب مخاطب کودک و نوجوان راه‌های مختلفی را پیش روی خود داشته و همین تنوع نیز سبب موفقیت ژانر کودک و نوجوان به لحاظ تجاری شده است. از انیمیشن‌های بلند سینمایی و فیلم‌های متکی بر ابر قهرمان و جهان سرشار از تخیل آن تا موزیکال‌ها و ... سینمای ایران نیز پس از دوره طلایی دهه 60 و دوران فترت…

شباهت ظاهری دو انسان به یکدیگر تا جایی که آن‌ها را به فکر جا به جایی بیندازد، ایده‌ای بسیار قدیمی به حساب می‌آید که بارها و بارها توسط سینماگران مختلف و در ژانرهای گوناگون مورد استفاده قرار گرفته است. برای نمونه می‌توان به فیلم سینمایی مرد عوضی ساخته محمدرضا هنرمند اشاره کرد که یکی از کمدی‌های…

«مگه اعصاب آدم از فولاده؟». ناگهان در یک هفته خبر آمد که آروین از درد جگر، گوشه بیمارستان مچاله‌شده و  بعد هم بهت زیر خاک رفتن درویش‌ترین و لوطی‌ترین منتقد و نویسنده و معلم سینمایی  مملکت رسید تا درد عظیمی به قلب‌مان بنشیند. همینقدر غریب و بی‌معرفت است روزگار... * از ته‌نشین شدن فیلم در جان من و…

نمی دانم از کجا و کی روال شد که به شاپور عظیمی بگوییم حکیم. اما هر کس که آن را اولین بار روال کرد دمش گرم. شاپور، حکیم بود. نکته هایش درباره سینما، آدم ها و جهان هستی اگرچه گاه پوسته ای از طنازی داشت، ولی به شکلی خیام وار، هزل و هجوی به سست بنیادی اوضاع و احوال درون و پیرامون بود. با آنکه سواد…

معضلات اجتماعی نقش مهمی در شکل‌گیری ملودرام‌های اجتماعی که پس از کمدی دیگر ژانر غالب سینمای ایران به حساب می‌آید، دارند. در حقیقت، معضلات یاد شده موتور حرکت این قبیل آثار بوده و نقش مهمی نیز در جلب نظر مساعد تماشاگران خود دارند. از زندان رفتن بابت چک بلامحل و قتل غیرعمد تا اعتیاد به اشکال گوناگون که…

قابل پیش‌بینی بود که بعد از انتشار فیلم گلادیاتور 2 مخاطبان و علاقه‌مندان سینمای ریدلی اسکات، دست به مقایسه این دنباله با گلادیاتور 1 زده و با بررسی نتیجه این قیاس ناامید و مایوس شوند. نکته‌ای که غالبا در مورد بسیاری از آثار دنباله‌دار، امری بدیهی و روال بوده و در بسیاری از موارد نسخه اول (به دلایل…

شاید اگر از تماشاگران پنجمین دوره فجر (۱۳۶۵) درباره فیلم‌هایی که دیده‌اند سؤال می‌کردیم (آثاری مثل خانه دوست کجاست؟، اجاره‌نشین‌ها، ناخدا خورشید، کمال‌الملک، تیغ و ابریشم، شبح کژدم، دونده و...) باز هم مجموعه‌ای جواب‌های مشابه مثل «چنگی به دل نمی‌زد، مالی نبود، این چه جشنواره‌ای بود...» می‌شنیدیم.…