نقد فیلم تو هیچ وقت واقعا اینجا نبودی

زمان مطالعه: ۳ دقیقه

این فیلمی است که نه در کلیت، بلکه صرفا در لحظاتی آن را دوست خواهید داشت. جو که واکین فینیکس نقش او را بازی می‌­کند، یک مأمور کهنه­‌کار دولتی است که ذهنیات پراکنده­‌ او، نمایانگرِ پیشینه‌­ او در جنگ‌ها و مأموریت‌های پیشین اوست. مأموریت‌هایی که شاید او چندان در آن‌ها موفق نبوده است. اکنون رئیس او (که چندان هم رابطه­‌ رئیس و مرئوسی با او ندارد و جو هنگام مواجهه با او بیشتر شبیه به یک شرخر می­‌شود.) به او مأموریت می‌­دهد که دختر سناتور واتو را نجات دهد. جو که اصرار دارد خشونتش را به رخ تماشاگر بکشد، به جای سلاح گرم، سلاحی سرد انتخاب می­‌کند و وارد مأموریت تازه­‌اش می­‌شود. او به آسانی و بدون هیچ مانع دراماتیک، موفق می­‌شود دختر سناتور را از چنگ گروگان­گیران نجات دهد. نینا، دختر سناتور، که از جهات بسیاری شبیه به کاراکتر جو است، حس عمیقی به ناجی خود پیدا می‌­کند و این تازه آغاز ماجرای فیلم تو هیچ وقت واقعا اینجا نبودی است.

ما پیش از این نیز شاهد رابطه یک قاتل حرفه­‌ای و یک نوجوان در فیلم لئون و پیش از آن در فیلم گلوریا و البته به نوعی دیگر در فیلم ماه کاغذی و دنیای بدون نقص بوده­‌ایم. اما فیلم تو هیچ وقت واقعا اینجا نبودی ، بیش از هر چیز یادآور فیلم لئون است. چرا که در اینجا نیز دختر چندان کم سن و سال نیست. و قاتل نیز شکلی بسیار حرفه‌­ای دارد. همچنین این فیلم هم همچون لئون فیلمی کاراکترمحور است. اما حقیقت اینجاست که فیلم تو هیچ وقت واقعا اینجا نبودی نمی­‌تواند پس از لئون چندان جذاب به نظر بیاید. اساسا هر فیلم یا اثر هنری‌­ای که نتواند از همتاهای پیشینش گامی پیش تر رود، نمی‌­تواند اثری موفق به شمار آید. لئون و ماتیلدا کاراکترهایی دوست­داشتنی‌­تر از جو و نینا هستند. فیلمنامه­‌ لئون بسیار دقیق‌تر و تاثیرگذارتر از فیلمنامه‌­ این فیلم است، بازی ژان رنو بهتر از واکین فینیکس است، و میمیک گیراتری هم دارد. بازی و کاراکتر فینیکس در این فیلم، بیش از اندازه ساکت است. این سکوت و سردی بیش از حد کاراکتر جو، آن را تبدیل به کاراکتری دروغین می­‌کند که گویی بیش از آن که خودش باشد، می­‌کوشد ادای برخی کاراکترهای سینمایی را دربیاورد؛ کاراکترهایی همچون کاستلو در فیلم سامورایی که تبدیل به کهن‌­الگوهای گونه‌­ای از فیلم‌ها شده‌­اند. تنها نکته‌­ مثبت فیلم تو هیچ وقت واقعا اینجا نبودی، نینا است، که هم چهره خوبی دارد و هم بازی بهتری ارائه می­‌دهد، که البته ناتالی پورتمن در لئون نیز چیزی از او کم ندارد و حتی به واسطه‌­ پرداخت بهتر کاراکترش در فیلمنامه، بسیار شخصیت سمپاتیک‌­تر و جذاب‌تری است.


اکران آنلاین فیلم پسرکشی | تکرار تاریخ


فیلم تو هیچ وقت واقعا اینجا نبودی

اما گذشته از قیاس این فیلم، با همتایان بهترش، بی­‌انگیزگی و آشفتگی جو در برخی جاهای فیلم، چندان کار نمی‌­کند. برای نمونه رفتار جو آن جا که می‌­خواهد به همراه جسد مادرش به ته دریاچه برود و خودکشی کند، تا اندازه‌­ زیادی در تناقض با رفتاری که چند دقیقه پیش پس از دیدن جسد مادرش در خانه از خود نشان داد، قرار می­‌گیرد. کنش‌ها و رفتار جو در خانه و پرسش‌هایی که از مرد در حال مرگ، درباره­‌ دستوردهنده­‌ این ماجرا می­‌کند، نشان­دهنده­‌ عزم جزم او برای گرفتن انتقام مرگ مادر از مسبب اصلی ماجراست. اما کمی بعد جوری که گویی هیچ رویدادی روی نداده است، او جیب‌هایش را پر از سنگ می­‌کند تا به همراه جسد مادرش به انتهای دریاچه فرو برود. گذشته از این برای همچون کاراکتری که بارها فکر خودکشی در کنش‌های او تداعی می­‌شود، بازگشت از این لحظه چندان باورپذیر به نظر نمی‌­رسد. و این باورپذیری هنگامی که جو، به دلیل نجات نینا و نه به دلیل گرفتنِ انتقام، از خودکشی منصرف می‌­شود دوچندان می‌­شود. البته باید اشاره کرد که حسی‌ترین تصاویر فیلم، در همین قسمت دریاچه خلق شده‌­اند.


نقد فیلم سال دوم دانشکده من | چالش دختر بودن


مهمترین نقطه‌­ قوت فیلم تو هیچ وقت واقعا اینجا نبودی موزیک فیلم است که به دلیل رویکرد نسبتا متفاوتش، نیازمند توجه و بررسیِ تخصصی است. فضایی که موزیک در فیلم ایجاد می‌­کند، خاص خودش است و حتی بیش از فیلمنامه و کارگردانی، در ساختن و پرداختن کاراکتر جو و فضای فیلم، ایفای نقش می‌­کند. جانی گرینوود، آهنگساز فیلم، که یکی از اعضای بند ریدیوهد (Radiohead) است و پیشینه پر و پیمانی در ساخت موزیک ویدیو و موزیک فیلم دارد، گرچه موفق نمی­‌شود یک کلیت منسجم در فضای موزیک فیلم ایجاد کند، اما این عدم انسجام در کار او با کمی چشم­پوشی، چه بسا بتواند گامی پیشتر از انسجام شمرده شود. و رویکرد متفاوت او، که البته نیازمند بررسی و غور بیش‌تر و تخصصی‌­تری است، چه بسا گامی رو به جلو در موزیک فیلم باشد. رویکردی که البته پیش از این در فیلم‌هایی نظیر لئو نیز شاهد شکل ساده و نه چندان پیشرفته­‌ آن بوده‌­ایم.


شاید برایتان جالب باشد

نظر شما چیست؟

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.