نقد و یادداشت سریال

شاید در نگاه اول، پرداختن به ایده "برگزاری یک مسابقه آشپزی که در آن آشپزی اهمیتی ندارد!" در سبک و سیاق یک شو تلویزیونی مفصل، غیرمنطقی به نظر بیاید. ایده‌ای که در بسط و گسترش آن نه به شرایط آماده‌سازی غذا توجه شود، نه شیوه قضاوت و داوری در مورد غذای طبخ شده اهمیتی داشته باشد و نه حتی آشپزهای با تجربه…

سریال‌های طولانی و بلند هنگامی که به یک چهارم پایانی نزدیک می‌شوند، موتور خود را روشن کرده و با شتاب بیشتری به سمت گره گشایی‌ها و نقاط عطف پایانی نزدیک می‌شوند. فرمولی که تقریبا تمامی سریال‌های بالای ده قسمت از آن تبعیت کرده و تماشاگر هم با آن آشنایی کامل دارد. سریال (شغال) به کارگردانی بهرنگ توفیقی…

در نگاه نخست، «محکوم» را می‌توان یکی از تلاش‌های جسورانه شبکه نمایش خانگی برای ورود به ژانر درام–جنایی دانست؛ تلاشی که در عین آشنایی با قواعد این گونه، سعی دارد از مسیر تکرار صرف فرمول‌های مرسوم فاصله بگیرد و بحران انسانی و روانی را در بطن یک پرونده جنایی روایت کند. اما آنچه «محکوم» را از نمونه‌های…

سریال «شغال» به کارگردانی بهرنگ توفیقی در قسمت دوازدهم خود به نقطه‌ای رسیده که می‌توان آن را اوج دراماتیک فصل دانست. اپیزودی که در آن، مرگ، عشق، گناه و نجات در هم تنیده‌اند و مخاطب را میان اشک و اضطراب، تا آخرین لحظه بر صفحه‌ تلویزیون نگه می‌دارند. پس از مرگ «شکوه» با بازی نسرین بابایی، فضای…

شاید مهمترین کلید مواجهه با اثری همچون محکوم، درک ریشه‌ اصلی حوادث و رخدادهای سریال است. از این رو است که پیش از آنکه محکوم به خون و جنایت برسد، به بررسی روابط عاطفی معمایی میان شخصیت‌های خود می‌پردازد. رابطه مادرانه نسرین با مهیار، مهر پدرانه خسرو به تابان، رابطه عشقی نافرجام بهرام با نسرین و ...…

سریال «شغال» به کارگردانی بهرنگ توفیقی و نویسندگی زامیاد سعدوندیان، در نقطه‌ای میان درام اجتماعی، معمای خانوادگی و ملودرام عاشقانه ایستاده است؛ اما آن‌چه آن را از دیگر آثار مشابه متمایز می‌کند، نه تنوع ژانری بلکه تلاشی است برای بازنمایی یک بحران جمعی در بستر زیست ایرانی امروز: بحران فروپاشی اعتماد،…

محکوم از همان ابتدا با نامش، فضایش را به مخاطبش اعلام می‌کند. فارغ از اینکه در همان قسمت اول، تکلیف تماشاگر با تماشای یک اثر جنایی مشخص می‌شود، موسیقی هم همین است. موسیقی در خدمت همین فضاست. حتی اگر فرض اولیه تصویری بودن سریال را هم در نظر نگیریم، موسیقی آنقدر گویا هست که مخاطب متوجه فضای…

از منظر ژانری باید گفت  سریال «شغال» یک گونه ترکیبی از قصه‌ای معمایی است که با درامی عاشقانه گره خورده و در بستر یک رمزگشایی خانوادگی روایت می‌شود. هر کدام از این مولفه‌ها واجد ظرفیت دراماتیک است که گاهی در ترکیب با هم، موقعیت‌های پرتنشی ایجاد کرده و گاهی در برساختن یک معنایی مرتبط با حس و حال لحظه،…

با نگاهی اجمالی به کارنامه سینمایی پرتعداد بهرنگ توفیقی می‌توان به میزان علاقه‌مندی او به کارگردانی ملودرام‌های چندین قسمتی در تلویزیون و شبکه نمایش خانگی پی برد. ساخت حدود ۱۶ اثر در بازه زمانی ۱۶ ساله، نشان از استمرار او در ساخت فیلم‌ها و سریال‌هایی با سطح کیفی متوسط و نسبتا قابل قبولی داشته که ضمن…

وقتی مجتبی شکوری پس از مدتی غیبت، در برنامه «اکنون» مقابل دوربین نشست، برای بسیاری از مخاطبان قدیمی برنامه «کتاب‌باز» و البته سازندگان، خاطره‌هایی بسیاری ورق خورد. او همان مرد آرام و خوش‌بیانی بود که درباره کتاب‌ها و زندگی حرف می‌زد. انتخاب شکوری برای حضور در «اکنون» از یک منظر، انتخابی احساسی به…

این جواب سوالی است که در یک گعده دوستانه با رفقای روزنامه‌نگار مطرح شد، جوابی که لااقل برای من هم منطقی بود و هم حیرت‌انگیز. چه جوابی؟ «پایتخت». و این نام در پاسخ به چه سوالی ذکر شد؟ «در نیمه اول امسال کدام سریال را در تلویزیون دنبال کردید؟» بهترین سریال های نمایش خانگی حالا متوجه منطقی و عجیب…

در درام‌های دادگاهی که نمونه‌های شاخص زیادی به ویژه در بین سریال‌ها دارد، دو طرف ماجرا در دو قطب قهرمان و ضدقهرمان در برابر یکدیگر قرار گرفته و در این تقابل، درام شکل می‌گیرد. میزان موفقیت و یا شکست آثار یاد شده نیز به همین موضوع برمی‌گردد. سریال محکوم به کارگردانی سیامک مردانه نیز در رده همین…

درام‌های دادگاهی همواره بستر مناسبی برای بازنمایی تنش میان حقیقت و قانون، اخلاق و قدرت بوده‌اند. در این گونه از آثار، پرسش اصلی نه درباره مجرم بودن یا بی‌گناهی یک فرد، بلکه درباره چگونگی مواجهه انسان‌ها با عدالت و خطای انسانی است. سریال «محکوم» در مسیر همین نگاه حرکت می‌کند و در قسمت پنجم خود، بیش…

سوال اصلی و قبل از شروع هر نظر و نوشته‌ای این است؛ آیا ساخت برنامه یا رئالیتی‌شو با هدف سرگرمی اشکالی دارد؟ آیا برنامه‌هایی که با هدف -صرفاً- ایجاد لحظاتی شاد و مفرح است، مبتذل نامیده می‌شود؟ به محض انتشار قسمت اول شفرونی، موجی از واکنش‌های منفی از سوی برخی رسانه‌ها و منتقدان شکل گرفت. آن‌ها این…

یکی از برنامه‌های جذاب و سرگرم کننده‌ای که شبکه‌های تلویزیونی و نیز پلتفرم‌ها به آن علاقه نشان داده و جزو کنداکتور همیشگی‌شان به حساب می‌آید، برنامه‌های شکل گرفته حول محور غذا و آشپزی است. تا جایی که حتی شبکه‌های خبری جهانی هم به آن توجه کرده و برنامه‌های اینچنینی را به شکل هفتگی روی آنتن خود…

معمولا کسی موسیقی‌هایی که در استودیو پخش می‌شوند را نمی‌شنود یا در واقع کمتر می‌شنود. شنیده نشدن آن مشکل من و شماست؟ قطعا نه! ماهیت این موسیقی این است که صرفا نقش بک‌گراند صوتی را دارد، صوتی که نقش آن تسهیل شنیداری‌ فرآیند گفت‌وگوست و معمولش این است که کارگردان تاک‌شو به صورت موسیقی انتخابی از آن…

سریال «محکوم» نخستین تجربه کارگردانی سیامک مردانه است؛ کسی که پیش‌تر به‌عنوان دستیار در کنار محمدحسین مهدویان فعالیت داشت. این پیشینه باعث شده بسیاری از مخاطبان و منتقدان هنگام تماشای «محکوم» به دنبال نشانه‌هایی از سبک و امضای مهدویان در اثر بگردند. با این حال به نظر می‌رسد مردانه بیش از آنکه بخواهد…

هنگامی که یک سریال در دو قسمت آغازین خود یک نقطه عطف مهم قرار داده و بقیه قصه را حول محور آن پیش می‌برد، قسمت‌های میانی کار از اهمیت بیشتری برخوردار می‌شود که سریال شغال به کارگردانی بهرنگ توفیقی نیز از آن مستثنی نیست. سریال شغال؛ آنچه بهتر است بدانید زامیاد سعدوندیان به عنوان نویسنده فیلمنامه، در…

در سال‌های اخیر، نفوذ شبکه نمایش خانگی در بین مردم از صداوسیما بیشتر و عمیق‌تر شده است. این فضا به تولیدکنندگان امکان داده تا موضوعاتی را که در تلویزیون کمتر مجال بروز می‌یابند، در قالب آثار متنوع به مخاطب عرضه کنند. یکی از حوزه‌هایی که هنوز در نمایش خانگی آثار کم‌شماری دارد، ساخت سریال تاریخی…

محکوم سریالی است که گذر زمان روی کیفیت آن تأثیر گذاشته و هرچه گذشته جذاب‌تر و دیدنی‌تر شده است؛ قسمت اول به معرفی شخصیت‌ها پرداخته شد و پیوند به‌ظاهر نامتعارف نسرین و خسرو که هر دو، پسر و دختر جوان داشتند، چالش اصلی اپیزود نخست بود. معرفی کامل سریال محکوم تقابل مهیار پسر نسرین در ارتباط با ازدواج…

چایکوفسکی بزرگ، صد و اندی سال پیش، باله معروف فندق شکن را نوشت؛ باله‌ای که هر سال بارها و بارها در گوشه گوشه دنیا به صحنه می‌رود و پر از ظرافت‌های بیادماندنی‌ست. جیمز نیوتن هاوارد، آهنگساز درجه یک هالیوودی هم دو سال گذشته، روی انیمیشن پرطرفدار فندق شکن و چهار قلمرو که به تازگی توسط فیلیمو دوبله…

سریال «محکوم» اثری است که از همان ابتدا نشان داد قرار نیست تنها در سطح یک ملودرام خانوادگی ساده باقی بماند، بلکه تلاش دارد لایه‌های پیچیده‌تری از درام، تعلیق و حتی نقدهای اجتماعی را به نمایش بگذارد. اگرچه قسمت نخست بیشتر درگیر معرفی شخصیت‌ها و روابط میان آن‌ها بود و به همین دلیل چندان پرکشش و گیرای…