باید برای بچههای امروز قهرمانسازی کرد
«پلتفرمهای نمایش خانگی در زمینه تولید آثار کودک شروع خوبی داشتهاند»
محمد مسلمی یکی از هنرمندان فعال در حوزه تولید آثار ویژه کودک و نوجوان است که سابقه سالها بازیگری و کارگردانی را در کارنامه هنری خود دارد. مسلمی یکی از سه عضو گروه شناخته شده «فیتیلهایها» است که این گروه را به همراه دو دوست دیرینهاش حمید گلی و علی فروتن در سال ۸۱ راهاندازی کرد و هر سه با ایفای نقش در قالب شخصیتهای شیرین و جذاب به سرعت جای خود را در دل کودکان باز کردند. به طوری که مجموعههای نمایشی این گروه به کارگردانی محمد مسلمی تا سال ۹۴ و زمان تعطیلی آن از جمله برنامههای پرمخاطب کودک در تلویزیون بود.
مسلمی بعد از اتفاقاتی که منجر به تعطیلی مجموعههای نمایشی فیتیلهها در تلویزیون شد، سریال فانتزی هشتگ خاله سوسکه را برای شبکه نمایش خانگی ساخت و فعالیتهایش را در مسیر دیگری دنبال کرد. با این هنرمند درباره ضرورت ساخت آثار ویژه کودک و نوجوان در پلتفرمها و شبکه نمایش خانگی گفتوگو کردهایم.
معرفی و اطلاعات سریال پیکولو ویژه کودکان
- شما از جمله هنرمندانی هستید که سالها در حوزه تولید آثار نمایشی برای کودک و نوجوان در سازمان صداوسیما حضور داشتید اما در شرایط امروز که سیاستهای سازمان صداوسیما به طور کلی تغییر کرده است شما چه راهکاری را برای ادامه مسیر فعالیت در این بخش در پیش گرفتید؟
محمد مسلمی: در همه دنیا روی کودکان و نوجوانان خود به عنوان نسل آینده کشورشان سرمایهگذاری میکنند و برنامههای ویژهای را برای آنها میسازند. در ایران هم اگر چه سیاستهای تلویزیون تغییر کرده و در همین راستا فعالیتهایش را در حوزه تولید آثار کودک و نوجوان کاهش داده است اما پلتفرمهای نمایش خانگی فرصتی را به وجود آوردهاند تا هنرمندان این حوزه بتوانند به فعالیت تخصصی خود ادامه دهند.
البته امیدوارم که سرمایه گذاران توجه بیشتری را به بخش کودک و نوجوان نشان دهند و در نهایت یک روز شاهد راهاندازی پلتفرمها و شبکه نمایش خانگی ویژه آثار کودک و نوجوان باشیم چرا که این نیاز جامعه امروز ماست و لازم است برای نسل کودک و نوجوان کشورمان با تولید آثار آموزشی، سرگرمکننده و موزیکال خوراک مناسب فرهنگی فراهم کنیم. من در سالهای اخیر سریال فانتزی هشتگ خاله سوسکه را برای شبکه نمایش خانگی ساختم که با استقبال زیادی روبرو شد و علاوه بر آن با راهاندازی یک مرکز استعدادیابی تلاش کردیم تا استعداد بچهها را در سراسر ایران کشف کنیم و بتوانیم آنها را حمایت و هدایت کنیم.
- وضعیت امروز سینمای کودک و به طور کلی تولید برنامههای ویژه کودک را چطور میبینید؟
در بخش انیمیشن پیشرفتهای خوبی کردیم اما در بخش کارهای ترکیبی و سریالسازی سیر نزولی داشتهایم. در تلویزیون، تولید کارهای کودک تعطیل شده و ظرفیتهایی که در این حوزه وجود داشت، کنار گذاشته شدند. اما با این وجود خوشبختانه، پلتفرمها و شبکه نمایش خانگی به مخاطب کودک و نوجوان توجه نشان داده و به سمت تولید آثاری برای این گروه از مخاطبان سوق پیدا کرده است.

- فکر میکنید مسئولیت تولید آثار کودک و نوجوان بر عهده چه سازمانها و نهادهایی است؟
به نظر من علاوه بر تلویزیون، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، وزارت ارشاد و حوزه هنری نیز موظفند که برای کودک و نوجوان آثاری را تولید کنند. متاسفانه در تلویزیون، سیاستها و سلایق تازه، ضربه بزرگی به کودک و نوجوان امروز ما وارد میکند و ما با این سیاست گذاریها این بخش از مخاطبان تلویزیون را نیز از دست میدهیم. در حال حاضر بهترین بخش برای فعالیت در حوزه آثار کودک و نوجوان، بخش خصوصی و پلتفرمهای نمایش خانگی هستند که با تولید آثار جذاب و سرگرم کننده توانستهاند مخاطبان بسیاری را به خود جذب کنند. امیدوارم که این پلتفرمها نیز کمتر مورد بازخواست قرار بگیرند تا همچنان بتوانند به دور از اعمال رفتار سلیقهای، آثار درخوری برای نسل امروز کودک و نوجوان ایران تولید کنند.
- به نظر شما عملکرد پلتفرمها و شبکه نمایش خانگی در زمینه تولید آثار کودک و نوجوان چگونه بوده است؟
خوشبختانه پلتفرمها به مقوله کودک و نوجوان ورود کردهاند و آثاری را برای این مخاطبان تولید کردهاند که با استقبال هم روبرو شده است و این شروع خوبی است اما باید به جایی برسیم که یک پلتفرم ویژه آثار کودک و نوجوان داشته باشیم. امیدوارم که سرمایهگذاران به این بخش مهم هم توجه کنند و با ایجاد بستر مناسب، زمینه حضور هنرمندان حرفهای و خلاق در تولید آثار ویژه کودک و نوجوان نیز فراهم شود. همان طور که در سراسر دنیا به کار کودک به شکل حرفهای نگاه میکنند و در تولید این آثار از حضور بهترین هنرپیشهها و صداپیشگان سینما استفاده میکنند، امیدوارم در ایران نیز در تولید آثار کودک و نوجوان به جایی برسیم که به این مقوله به شکل حرفهای و نه کودکانه نگاه کنیم و بتوانیم در قالب یک محتوای جذاب به همه مسائل رفتاری، اخلاقی و هیجانی آنها با زبان کودک و نوجوان بپردازیم.
- آیا با توجه به وفور برنامهها و بازیهای سرگرمکننده خارجی امکان رقابت برای برنامهسازان و فیلمسازان ایرانی وجود دارد؟
بله قطعا این امکان وجود دارد. ما آن قدر خوراک فرهنگی و هنرمندان خوب در بخشهای مختلف نویسندگی، شعر، آهنگسازی، بازیگری و… داریم که در صورت فراهم شدن امکانات و حمایتهای لازم، میتوان حتی در عصر تکنولوژیهای جدید و ابزارهای مختلف سرگرمی، با تکیه بر ادبیات و فرهنگ غنی کشورمان، آثار جذاب، آموزنده، خلاقانه، سرگرمکننده و خوش رنگ و لعاب برای بچهها تولید کرد.
ما نیز در سریال فانتزی هشتگ خاله سوسکه که با حضور بیش از صد بازیگر ساخته شد، از افسانههای ایرانی استفاده کردیم و با به روز کردن این افسانهها، اثری ساختیم که بچههای امروز هم پذیرای آن باشند.
- فکر میکنید بچههای نسل جدید و دهه نودی به چه نوع برنامههایی نیاز دارند و چه کمبودهایی در این حوزه احساس میشود؟
کمبودها در تمام زمینهها احساس میشود از جمله در بخش سریالسازی، کار عروسکی، کلیپها و ترانههای ماندگار، قهرمانسازی و الگوسازی. کشورهای غربی برای دخترانشان باربی و سیندرلا و برای پسرانشان مرد عنکبوتی و بت من ساختهاند اما در کشور ما با وجود قهرمانهای بسیاری که در فرهنگ و ادبیات خود داریم، هیچ کاری در این زمینه نکردهایم. باید برای پسران و دختران کشورمان رویاپردازی کرد تا تخیلاتشان را در قالب انیمیشنهای جذاب تماشا کنند و برایشان قهرمانسازی کنیم.

- به نظر شما پرداختن به حوزه کودک و نوجوان میتواند برای سرمایهگذاران توجیه اقتصادی داشته باشد و آنها را ترغیب به سرمایهگذاری در این بخش کند؟
در حال حاضر بیشتر سرمایهگذاران در بخش مسابقات و سریالسازی سرمایهگذاری میکنند که به دلیل استقبال خوب مخاطبان از این بخشها بوده است اما من اطمینان دارم که اگر اثر خوبی در بخش کودک و نوجوان ساخته شود، شاهد استقبال بسیار خوب مخاطبانش خواهیم بود چرا که مردم کشور ما برای فرزندانشان ارزش بسیاری قائلند و به دنبال خوراک خوب فرهنگی برای آنها هستند. امیدوارم که سرمایهگذاران، این بخش از مخاطبان را نیز جدی بگیرند و به صورت جدیتر به این بخش ورود کنند.
- و سخن پایانی …
من دست مریزاد میگویم به پلتفرمها و شبکه نمایش خانگی که بستری را برای تولید آثار کودک و نوجوان فراهم کردهاند. مخاطبان امروز برای تماشای برنامهها از طریق پلتفرمها پول هزینه میکنند ولی تلویزیون با وجود آن که رایگان است، مخاطب برنامههای آن را تماشا نمیکند و این نشان میدهد که پلتفرمها خوب عمل کردهاند.
امیدوارم که از پلتفرمها زیاد بازخواست نشود و اجازه بدهند که همچنان کار کنند چون این نیاز جامعه ماست و لازم است که مثل سایر کشورهای دنیا بتوانیم شرایطی را فراهم کنیم که مخاطب دست به انتخاب بزند. به این منظور لازم است که از رفتارهای سلیقهای دوری کنیم و بیشتر به فرهنگسازی و جذب مخاطبان بیشتر فکر کنیم و برنامههایی بسازیم که هم قصهها، قهرمانها و فرهنگ غنی ایرانی را به دنیا معرفی کند و هم بتواند حال مخاطب را خوب کند.

با سلام چرا فیلم هشتگ خاله سوسکه رو پاک کردید از فیلیمو؟ پیکولو اصلا فیلم قشنگی نبود تهش بی معنی بود فیلمش بی محتوا، بعد هشتگ خاله سوسکه رو پاک کردید بزرگ ترین اشتباه رو کردید. هشتگ خاله سوسکه بهترین فیلم هفت اسمانه بعد حذفش کردید؟
قرارداد تموم شده. ایشالا توافق با تهیهکننده صورت بگیره و برگرده پیشمون.