نگاهی به فیلم پوست ساخته برادران ارک

شهر جن زده

مهم‌ترین و برجسته‌ترین ویژگی فیلم پوست بدیع، تازه، جراتمندانه، تصویرمحور و در یک‌کلام سینما بودن آن است. این‌همه در مختصات سینمای ایران یعنی ایجاد امید برای قدم برداشتن در مسیر تنوع بیشتر در شکل و‌ محتوای فیلمسازی و ایجاد رنگ‌های تازه و دور شدن نسبی از نخ‌نما شدگی دلهره‌آور فعلی در سینما. در سینمای ایران که فیلم‌ها یا دست روی مسائل اجتماعی می‌گذارند و هرچه بیشتر تلاش می‌کنند بیشتر باسمه‌ای و قلابی و نخ‌نما به نظر می‌رسند و یا سراغ کمدی‌های سخیف و سطحی و بزن‌وبکوب می‌روند (که البته در جای خودش لازم است)، سراغ گرفتن از سینمای گونه آن‌هم در شکلی کاملا بومی و منطبق بر باورها و حکایات و افسانه‌های محلی ایرانی دل پر جراتی می‌خواهد و البته که اقدامی ستایش‌برانگیز است.

اصولا در دل سینمای ایران خلاف جریان حرکت کردن به دل به دریا زدن می‌ماند و پرخطر است. خطری که پوست از آن آگاه بوده و البته از همان نقطه هم آسیب‌های زیادی دیده است. اصولا در سینمای بسیار کوچک و قبیله‌ای ایران که گردش مالی آن‌چنانی در آن وجود ندارد و چند دسته اصلی از افراد عنان هدایت آن را به شکلی غیررسمی در دست دارند، سینماگران و کارگردان‌ها هم یا با آنها هستند یا نیستند و حذف می‌شوند.

نمایی از فیلم پوست

برادران ارک در اولین فیلم بلند سینمایی‌شان و در ادامه موفقیت‌هایی که با فیلم‌های کوتاهشان در عرصه‌های جهانی کسب کرده‌اند، تلاش کرده‌اند به سبک خودشان و به دور از کلیشه‌های تحمیلی فیلم بسازند و موفق هم بوده‌اند و فیلمی درخور ساخته‌اند اما در مرحله حضور در جشنواره‌های داخلی و اکران عمومی به جد نادیده گرفته شدند و از حمایت‌های رنگ‌به‌رنگی که دیگران در سینمای ایران برخوردارند، بهره‌مند نشدند. البته که این فیلم نیاز به حمایت نداشت و صرفا پرهیز از حذف و کارشکنی باعث می‌شد راه خودش را پیدا کند.

فیلم پوست مصداق قابل اتکا و ارجاع سینمای بومی و ایرانی است.برادران ارک سراغ یکی از پرکشش ترین گونه‌های سینمایی یعنی گونه وحشت رفته‌اند و موفق شده‌اند با رعایت تمام قواعد این‌گونه سینمایی و البته بومی کردن آن با محوریت داستانی کاملا بومی و محلی اثری استاندارد به مخاطب عرضه کنند.این دو برادر روی موج داستان‌های متکثری که در مورد جن‌زدگی و دیدن جن و ارتباط با اجنه بارها و بارها شنیده‌ایم و همزمان بهره‌گیری از چاشنی رفتار اخلاقی و غیراخلاقی و پیوند آن با مسئله ازلی و ابدی بشری یعنی عاشقیت و فراق و وصال، اثری کاملا قابل درک و البته تاثیرگذار بر خاطره زیسته مخاطب ارائه کرده‌اند.

نمایی از فیلم پوست

ناگفته پیداست که بهره‌گیری از افسانه‌ها و حکایات و روایت محلی و بومی و‌ تبدیل کردن آنها به فیلمنامه‌ای قابل قبول و مهم‌تر از آن خلق خروجی تصویری آن فیلمنامه،در قالب سینمای گونه (ژانر)، دستاوردی بسیار ارزشمند است.این‌همه در جهت درک شدگی بهتر موقعیت‌ها و روابط از سوی مخاطب و البته همراهی بیش‌ازپیش مخاطب با اثر و دغدغه‌ها و اهداف شخصیت‌ها می‌شود. مگر نه اینکه سال‌هاست دم از این می‌زنیم که کجاست سینمای ایرانی منطبق بر فرهنگ و تاریخ و سنن ایرانی؟ مگر نه اینکه خروارها پول خرج نگارش و ساخت آثار بنجل کردیم که چندان موفقیتی در شکل‌دهی به سینمای بومی و ملی نداشتند؟ فیلم پوست تمام این ویژگی‌ها را دارد، اما چون خودی نیست، نادیده گرفته می‌شود.

برادران ارک به سنت‌ها و آداب و زبانی که در آن زیسته‌اند وفادار بوده و این ویژگی را تبدیل به مزیت خودشان کرده‌اند و با استفاده از قابلیت‌های زبان ترکی و شناخت دقیق از جغرافیای منطقه اثری را خلق کرده‌اند.فیلمنامه ای که قبل از ساخت خودی شده، پس نویسنده و کارگردان‌ها بر تمام جزییات آن مسلط‌اند و این احاطه بر بخش‌های مختلف فیلم در نتیجه کار کاملا قابل لمس و پیگیری است.

شوربختانه اما جریان تمامیت‌خواه،بسته،پوسیده،انحصارطلب و گروه‌باز سینما چه در مرحله داوری و توجه به این فیلم در جشنواره فجر و چه در مرحله اکران عمومی به شکلی حیرت‌آور این فیلم را نادیده گرفتند تا مبادا عیار پایین آثار پرخرج و کم‌مایه‌شان برملا شود. پوست فیلم مهمی در سینمای ایران است و برادران ارک می‌توانند سینماگران نوگرا و تاثیرگذاری بمانند، اگر که جریان اصلی سینما آنها را نبلعد و مسیرشان را به سمت تکرار و بازاری بودن منحرف نکند.

نظرتان را بنویسید

ایمیل شما منتشر نخواهد شد

از اینکه نظرتان را با ما در میان می‌گذارید، خوشحالیم

1 دیدگاه
  1. منتقد می‌نویسد

    اتفاقا فیلم پوست فیلم بسیار بدی است و ضعف های بسیاری دارد . فیلم حال و هوای آماتوری دارد متاسفانه.‌ موضوعش بسیار کهنه و دم دستی است و اصلا جذاب نیست
    از این دست فیلمها در دهه ۷۰ کم نداریم
    واقعا فیلمی نیست که بشود نقدی روی آن نوشت قابلیت نقد ندارد
    ولی فیلم کوتاه حیوان فیلم خوبی بود