بازگشت یک برنامه باشکوه

کتاب‌ باز با اجرای سروش صحت جزو برنامه‌های پر مخاطب چند سال اخیر تلویزیون بود که به زودی با تغییر نام از فیلمیو پخش خواهد شد. چه خبر خوبی برای کتاب خوان ها، کتاب بازها و آن‌هایی که اهل کتاب و مطالعه و آگاهی و اندیشه‌اند و چه تمهید مدبرانه و فضیلت مدارانه‌ای که یک پلتفرم جایی برای یک برنامه فرهنگی اثرگذار باز کند و در کنار تولید سرگرمی به بازتولید آگاهی هم دست بزند. این برنامه قرار است با شمائل فرمتی تازه و جدید آماده پخش از فیلیمو شود. کتاب‌باز که از نیمه دهه نود پخش خود را در تلویزیون آغاز کرد، تا پایان این دهه طی ۶ فصل اصلی و دوسری ویژه‌برنامه ماه رمضان، روی آنتن شبکه نسیم رفت، اما بعد از آن پخش این برنامه به صورت ناگهانی متوقف شد و دیگر خبری از عنوان کتاب‌ باز در صدا و سیما نبود. به نظر می‌رسد فصل جدید برنامه کتاب باز در فضایی بازتر و بدون ملاحظات و خط قرمزهای تلویزیون پخش شود و این می‌تواند طیف بیشتر و متنوع‌تری از مخاطبان و علاقمندان حوزه کتاب را با خود همراه کند و این فرصت طلایی برای اهل فکر و فرهنگ است تا دوباره و چه بسا این بار پربارتر پای یک برنامه اثرگذار و جریان ساز بنشیند و از تماشای آن هم لذت ببرند و هم معرفت کسب کنند.

اطلاعات برنامه اکنون با اجرای سروش صحت

این چهارمین حضور چهره‌های موثر برنامه‌ساز تلویزیون در فیلیمو است؛ بعد از مهران مدیری، علی درستکار و داریوش فرضیایی که با «اسکار»، «گل یا پوچ»، «لالایی» و «سپنج» در شبکه نمایش خانگی فعال شدند حالا نوبت به سروش صحت رسیده تا در فیلیمو برنامه‌سازی کند. شاید تفاوت او در این است که همان برنامه قبلی‌اش را با فرمت تازه جلوی دوربین می‌برد تا نوستالژی کتاب بازها را به یک فرصتی نو بدل سازد. برنامه‌ای که با هدف و رویکرد انگیزشی و اطلاع‌رسانی درباره کتاب و مطالعه تولید شده که البته صرفاً برای مخاطب خاص نیست و رویکرد نخبه‌گرایانه ندارد اما ظرفیت و ظرافت‌های آن برای جذب مخاطب نخبه و قشر فرهیخته‌تر جامعه هم به قدری است که می‌توانند از تماشای این برنامه لذت ببرند.

کتاب باز ابزار و رسانه‌ای است برای فرهنگ‌سازی و ارتقاء فرهنگ عمومی که در نهایت یادگیری و تغییر را به مثابه هدف غایی خود دنبال می‌کند نه صرفاً معرفی کتاب و برانگیختن به مطالعه. حتی می‌توان ردپای فرهنگ‌شناسی را در آن جستجو کرد. واقعیت این است که ساختار کتاب باز یک ساختار باز و منعطف است که قابلیت تطبیق، پذیرش و پردازش سوژه در آن متناسب با رخدادها و واقعیت‌های متنوع اجتماعی را داشته و با آن مماس می‌شود. به عبارت دیگر ظرفی است که مظروف‌هایی گوناگون را می‌تواند در خود جای داده و به قالب خود درآورد. این یعنی هویت‌مندی یک برنامه که دچار ملال تکرار نمی‌شود و با بازنگری و بازسازی فرم و محتوی خود، پیام و معنای خود را بازآفرینی کرده و قابلیت تاثیرگذاری آن را حفظ می‌کند. شاید مهمان‌هایی که به این برنامه دعوت می‌شوند در برنامه‌های دیگر هم حضور داشته باشند اما چون این برنامه موضوع محور است نه شخصیت محور، گفت‌وگوها و مصاحبت‌های آن‌ها با مجری، شمایل و شاخصه‌هایی دیگری پیدا می‌کند که هم به دل می‌نشیند هم ذهن را می‌گشاید. گرچه باید منتظر بود و دید که ساختار جدید برنامه چه تغییراتی می‌کند و چه آیتم‌هایی در آن کم و زیاد می‌شود اما قطعا شاکله اصلی آن تغییر اساسی نمی‌کند و باز هم می‌توان پای نویسندگان و مترجمان و ناشران و شاعران و هنرمندان و اهالی فرهنگ و هنر و اندیشه نشست و از کتاب و کتابخوانی شنید. گفت‌وگوهای کتاب باز نه برای سرگرمی که برای آگاهی است و این ویژگی آن را شبیه به مصاحبه‌های حرفه‌ای ژورنالیستی می‌کند.

بهترین مسابقه ها و برنامه های نمایش خانگی

نمی‌توان از مولفه‌ها و عناصر این برنامه گفت اما به نقش بی‌بدیل سروش صحت که همچون نخ تسبیح همه این اجزاء را به هم وصل کرده و هویت یگانه می‌بخشد لحاظ نکرد. کتاب باز گرچه جذابیت و اعتبارش را به محتوی و ساختار و فرم و پیامش وابسته است اما همه اینها را مدیون حضور و اجرای خوب سروش صحت در مدیریت و هدایت این برنامه است. حالا او با کوله باری از تجربه در اجراهای پیشین این برنامه، فصل جدیدی از کتاب باز را می‌گشاید تا چشم مخاطب به سوی آگاهی گشوده باشد.