banner header desktop fajr
بررسی برنامه جوکر که ثابت کرد ذهن انسان چقدر پیچیده است

معجزه خندیدن

پخش مسابقه جوکر از فیلیمو بار دیگر ثابت کرد جهان الگوی استفاده از ظرفیت چهره‌های مطرح در جهان در حال تغییر است و می‌توان از فضاسازی جدید بهترین بهره را برای جذب مخاطب برد. اینجا نگاهی انداخته‌ایم به دلایل این موفقیت.

شاید سابقه ساخت برنامه‌های ترکیبی را بتوان ریشه در ساخت تاک‌شوهایی دانست که در ایران از اواسط دهه ۸۰ در تلویزیون تولید شد. اتفاقی که به دلیل استقبال مخاطبان با نمونه‌های موفقی چون شب شیشه‌ای و عبور شیشه‌ای ادامه پیدا کرد و تا چند سال جزو برگ برنده برنامه‌سازان تلویزیونی بود. اما رفته رفته ساختار تکراری این برنامه‌ها و نبود اتاق فکر منسجم ظرفیت تولید چنین برنامه‌هایی را هدر داده و به ضد خودشان تبدیل شدند.

همه چیز درباره مسابقه جوکر +تیزر رسمی

شبکه نمایش خانگی ظرفیت خوبی برای ساخت برنامه‌های ترکیبی و مسابقات مختلف دارد. ظرفیتی که البته در ساخت آثاری همچون همرفیق و پیش‌گو با شکست همراه بود. اینکه چرا تاک شوها در ایران تاریخ مصرف‌شان تمام شده است را می‌توان به عوامل مختلفی بسط داد که حتی در نمونه‌های موفق خارجی هم قابل مصداق است. اما عدم استقبال مخاطبان از برنامه‌های گفت‌وگو محور با حضور چهره‌های مطرح در حوزه‌های مختلف هنری و ورزشی تنها به یک عامل وابسته است و آن هم دام تکرار است که گریبان چنین برنامه‌هایی را گرفته است.

تلاش‌های تاک شوهایی مانند «آهنگی شو» ثابت کرد در فضای امروز مخاطب بیش از آنکه شنیدن گفته‌های تکراری هنرمندان برایش جذابیت داشته باشد به دنبال وجه دیگری از تکمیل پازل کنجکاوی برانگیز ذهن است.

سیامک انصاری در مسابقه جوکر

در این رهگذر استفاده از ترفندهای ساخت مسابقه‌ و درگیر کردن سلبریتی‌ها به رونق بیشتر برنامه‌ها می‌انجامد. اتفاقی که سعید ابوطالب با ساخت رئالیتی‌شوهایی همچون شام ایرانی و شب‌های مافیا رقم زد و باعث درگیری بیشتر مخاطب با مسابقه‌ها شده و راز و رمز بیشتری از هنرمندان مورد علاقه‌شان کشف کنند.

حس کشف و شهود و جست‌وجو در میان واکنش‌ها و رفتارهای چهره‌های مطرح یک امر غریزی است که در تمام دنیا طرفداران بسیاری دارد. تغییر رفتار شوهای معروف همچون الن شو نشان می‌دهد درگیر کردن سلبریتی‌ها با بازی‌های هیجان‌انگیز قدرت نفوذ یک برنامه را در میان مخاطبان بالاتر می‌برد.

اساسا ایده ساخت برنامه‌ای همچون جوکر که در دنیا و در چند کشور در حال اجرا است بر اساس همین ایده شکل گرفته است. اینکه مخاطب تا چه میزان می‌تواند به درونیات یک چهره مطرح نزدیک شود و روی دیگر چهره‌هایی که سال‌ها در ذهن مخاطب ثبت شده است چطور تغییر می‌کند. جوکر بازی تضادها است. اساس طنز هم از تضاد می‌آید. اینکه در یک بازه شش ساعته شاهد ترفندهایی از سوی بازیگرانی باشید که خندیدنشان موجب باختشان می‌شود می‌تواند موقعیت ویژه‌ای ایجاد کند.

جوکر به مخاطب یادآوری می‌کند که جلوگیری از یک غریزه مهم مثل خندیدن تا جایی امکان‌پذیر است که به ضد خود تبدیل نشود. برای همین واکنش بازیگرها در لحظاتی از بازی همراه با عصبانیت است. چرا که برای رد یک حس باید به سراغ حواس دیگر در ذهن رفت. در ابتدای برنامه وقتی بیژن بنفشه‌خواه ترقه زد واکنش دیگر شرکت‌کننده‌ها به جای خنده رفتارهای عصبی بود. اتفاقی که در دیگر لحظات جوکر تکرار می‌شود.

در جایی از برنامه حتی امیرمهدی ژوله خودش را به خواب می‌زند تا با این ترفند ذهنش را از فضای داخل برنامه جدا کند. به نظر تمرین خوبی است اگر هر مخاطبی بتواند روی ذهن خود متمرکز شده و کاری را انجام دهد که در آن لحظه به نفع او است. همین جمع تضادها در رفتار شرکت‌کننده‌ها است که باعث می‌شود در مقاطعی رفتارهایی از آن‌ها سر بزند که ناخودآگاه‌شان برایشان ایجاد کرده است. واکنش غلامرضا نیکخواه در قسمت بازی «بغلی بگیر» دقیقا از همین نقطه نشات می‌گیرد. اینکه ذهن در جایی که قرار است جلوی خنده را بگیرد فرمانی به زبان می‌دهد که کلمات را پس و پیش ادا کند و یک موقعیت به شدت خنده دار را تشکیل دهد.

چندی پیش در فضای مجازی ویدئویی از یک سخنران مراسم پخش شد که فرد سخنران حتی از روی متن نوشته شده به دلیل استرس زیاد نمی‌توانست درست بخواند. تا جایی که حتی کلمات عجیب و غریب به زبان می‌آورد. این نشان می‌دهد که برنامه جوکر در عین سادگی دقیقا به سراغ نقطه حساسی از رفتار انسان رفته است. اینکه در عین تمرکز روی نشانه‌ها برای فرار از خنده به سندرم‌های متفاوتی مبتلا می‌شوید که حتی فکرش را هم نمی‌کنید.

 

برای قضاوت آنچه در قسمت اول برنامه جوکر رخ داده است کمی زود است. اما به نظر می‌رسد اگر با همین شیوه برنامه ادامه پیدا کند شاهد یک اتفاق در برنامه سازی هستیم که تمامی ذهنیت مخاطب را دستخوش تغییر می‌دهد. خنده را باید جدی گرفت. خندیدن راه حل تمامی معماهایی است که ذهن به راحتی نمی‌تواند آن را حل و فصل کند. جلوگیری از خندیدن و قانون وضع کردن برای آن تناقضات رفتاری در انسان را بیشتر می‌کند. منتظر قسمت‌های آینده جوکر و یافتن نشانه‌های بیشتر از آن می‌مانم.

تماشای آنلاین جوکر فیلیمو

این‌ها را هم بخوانید

نظر شما چیست؟

ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

از اینکه نظرتان را با ما در میان می‌گذارید، خوشحالیم

3 نظر
  1. امید می‌نویسد

    سلام. خسته نباشید.
    قسمت ۴ بخش دوم کی پخش میشه و در قبلیمو قرار میگیره؟؟
    ممنونم

    1. فیلیمو‌شات می‌نویسد

      سلام
      مثل همه هفته‌ها، دوشنبه ایشالا.

  2. احمدرضا جانفشان می‌نویسد

    با عرض سلام ممنون از برنامه زیبایی که علی رغم مشکلات کنونی برای مدت کوتاهی لبخند رو به بینندگان هدیه میده وبه نظر من تمام بینندها از این برنامه راضی خواستم یه پیشنهاد بدم در صورت امکان یه هدیه هم به کسی که توانایی اینو داشت شرکت کنندگانی که قرار هست نخندن رو خندوند وحذف کرد هم تعلق بگیره و به نظرم زمان حذف هر کدوم از شرکت کنندگان بینندگان چند برابر خندیدن و فکر نکنم نیت شما هم غیر از این بوده باشه که بینندگان برنامه راضی و خوشحال باشن من شخصا از برنامه زیباتون خیلی راضی بودم وکمال تشکر رو از تهیه کنندگان و تمام عوامل و شرکت کنندگان دارم اما از حذف اقای نیکخواه ناراحت شدم چون ایشون با اجرای زیباشون باعث حذف تعداد بیشتری از شرکت کنندگان شدن ولی متاسفانه دست خالی از برنامه خارج شدن اگر امکان داره پیشنهاد منو لحاظ کنید ممنون